1404/01/27
تعداد بازدید:65
نام خبرنگار:مطهره سمیع

در هفته هنر انقلاب بررسی شد؛

چالش‌های برنامه‌سازی دینی برای کودکان و راهکارهای «سر سفره خدا»

برنامه «سر سفره خدا» به عنوان نمونه‌ای از تلفیق مفاهیم دینی و رسانه‌ای کودک، محور نشست تخصصی در دانشگاه صداوسیما قرار گرفت. در این رویداد، دستاوردها و چالش‌های تولید برنامه‌های دینی برای کودکان با حضور مدیران شبکه نهال، تهیه‌کننده، بازیگر و سردبیر این برنامه بررسی شد.

نشست تخصصی بررسی تولید برنامه‌های کودک با محوریت مبانی دینی و قرآنی، با تمرکز بر برنامه «سر سفره خدا»، روز سه‌شنبه ۲۶ فروردین ۱۴۰۴ در سالن ابومهدی المهندس دانشگاه صداوسیما برگزار شد. این رویداد که با حضور محمدحسین بخشی‌زاده، مدیر شبکه نهال، هادی چیت‌چیان، سردبیر محتوایی برنامه، امیر سهیلی، بازیگر، و یاسر غفاری، تهیه‌کننده و کارگردان برنامه، و با مدیریت دکتر محمدجعفر مستشرق برگزار شد، به تحلیل دستاوردها، چالش‌ها و چشم‌اندازهای برنامه‌سازی دینی برای کودکان پرداخت و مورد استقبال گسترده اساتید و دانشجویان قرار گرفت.محمدحسین بخشی‌زاده، مدیر شبکه نهال، در سخنان خود به تشریح ساختار شبکه کودک و تحولات اخیر سازمان صداوسیما در حوزه کودک و نوجوان پرداخت. وی اظهار داشت: «شبکه کودک به دو بخش پویا (از ۸ صبح تا ۲ بعدازظهر برای خردسالان) و نهال (از ۲ بعدازظهر تا ۱۰ شب برای کودکان بزرگ‌تر) تقسیم شده و شبکه امید نیز به‌طور جداگانه برای مخاطبان نوجوان برنامه‌ریزی شده است.» بخشی‌زاده افزود: «تأسیس مرکز تخصصی کودک و نوجوان در سازمان صداوسیما، با ادغام بخش‌هایی مانند مرکز صبا و شبکه‌های کودک و نوجوان، گامی مهم برای یکپارچگی و تقویت برنامه‌سازی تخصصی در این حوزه به شمار می‌رود.»
وی با اشاره به برنامه «سر سفره خدا» که از سال ۱۳۹۵ روی آنتن شبکه نهال می‌رود، گفت: «این برنامه با هدف همراهی با کودکان روزه‌اولی در سحرهای ماه رمضان طراحی شد و با بهره‌گیری از طنز، نمایش‌های جذاب و فضایی غیرکلیشه‌ای، فضایی شاد و متناسب با نیازهای کودکان ایجاد کرده است.» بخشی‌زاده تأکید کرد: «بازخوردهای مثبت خانواده‌ها، که از طریق پلتفرم‌هایی مانند نرم‌افزار شاد دریافت شده، نشان‌دهنده موفقیت برنامه در ایجاد انگیزه برای بیداری در سحر و تجربه روزه‌داری کودکان است. بسیاری از والدین اذعان دارند که این برنامه به تسهیل روزه‌داری فرزندانشان کمک کرده است.»مدیر شبکه نهال با بیان اینکه تخصصی بودن برنامه‌سازی کودک تنها به تفکیک رده‌های سنی محدود نمی‌شود، افزود: «تمایز در فرم و محتوا بر اساس گروه سنی، از اصول کلیدی ماست. پژوهش‌های مرکز افکارسنجی صداوسیما در سال‌های گذشته نشان‌دهنده ارتقای شاخص‌های تربیتی در مخاطبان کودک پس از تماشای این برنامه بوده است. با وجود کاستی‌ها، مسیر پیشرفت برنامه صعودی بوده و ما با استفاده از نظام‌نامه‌های مدون و همکاری با متخصصان، به دنبال بهبود مستمر هستیم.»هادی چیت‌چیان، سردبیر محتوایی برنامه، با ارائه توضیحات مفصلی درباره ریشه‌های قرآنی «سر سفره خدا» اظهار داشت: «مطالعات ما از سال ۱۳۷۷ در دانشگاه تهران با تمرکز بر تدبر در قرآن آغاز شد. پس از یک دهه تحقیق، به هماهنگی هنرمندانه فرم و محتوا در قرآن رسیدیم. برای مثال، سوره ملک با روایتگری شگفت‌انگیز، مخاطب را به تأمل در نظم خلقت و بهترین عمل وامی‌دارد. این نگاه ما را به طراحی برنامه‌ای هدایت کرد که مفاهیم دینی را با زبانی جذاب و متناسب با کودکان ارائه دهد.»

وی افزود: «در سال ۱۴۰۱، با انتخاب سوره نور، مفاهیم آن را به زبان کودکان ۹ تا ۱۲ سال ترجمه کردیم و با طراحی سناریوهای نمایشی، برنامه‌ای اثرگذار تولید کردیم. نتایج اثرسنجی با ۴۰۰ خانواده نشان داد کودکانی که بیش از ۲۳ قسمت را تماشا کردند، تغییرات رفتاری معناداری داشتند.» چیت‌چیان ادامه داد: «در سال ۱۴۰۳، با تمرکز بر موضوع عفاف و حجاب، مفهوم عفاف را به معنای توان کنترل خود در موقعیت‌های مختلف تعریف کردیم. با الهام از سوره شمس، شعار برنامه را «هر جا حریمی رعایت شود، آنجا زیباتر است» انتخاب کردیم و این مفهوم را در ۳۲ قسمت نمایش طنز ارائه دادیم.»سردبیر محتوایی برنامه با اشاره به تعامل بی‌سابقه با مخاطبان گفت: «از طریق پلتفرم شاد، کودکان در داستان برنامه مشارکت می‌کردند و در برخی شب‌ها تا ۳۵۰ هزار رأی ثبت شد. این تعامل، نه‌تنها جذابیت برنامه را افزایش داد، بلکه بخشی از فرآیند تربیتی بود، زیرا کودکان نتیجه انتخاب‌های خود را می‌دیدند.» وی تأکید کرد: «این تجربه، نتیجه ۲۲ سال پژوهش و همکاری تیمی است که به الگویی علمی و رسانه‌ای برای برنامه‌سازی دینی تبدیل شده است.»امیر سهیلی، بازیگر برنامه، با تأکید بر ضرورت نشاط در برنامه‌های دینی اظهار کرد: «ماه رمضان برای کودکان باید پر از شادی باشد، نه صرفاً باید و نبایدهای خشک. هدف ما در سر سفره خدا خنداندن کودکان در سحرهای ماه رمضان بود. با تبدیل مفاهیم قرآنی به نمایش‌های طنز، تلاش کردیم دینی واقعی و مرتبط با زندگی روزمره، مانند کمک به همسایه یا مراقبت از دیگران، را به بچه‌ها نشان دهیم.»
وی با اشاره به چالش‌های برنامه‌سازی دینی گفت: «محدودیت‌هایی مانند حساسیت‌های محتوایی کار را سخت می‌کند، اما هنر در همین سختی‌ها شکوفا می‌شود. ما از تجربه نسل‌های گذشته، مانند شهدا، درس گرفتیم و به‌جای ارائه محتوای خشک، مفاهیم را در قالب نمایش‌هایی ساده و واقعی ارائه کردیم.» سهیلی افزود: «گریم، دیالوگ و لوکیشن‌ها باید واقعی و نزدیک به زندگی مردم باشد تا مخاطب با آن ارتباط برقرار کند. این سادگی، هنر واقعی است.»سهیلی از دانشجویان دعوت کرد تا در فرآیند تولید مشارکت کنند و گفت: «شما با نقد و ایده‌هایتان می‌توانید به ما کمک کنید. حضور شما در میدان واقعی تولید، هم برای ما ارزشمند است و هم تجربه‌ای ناب برای شماست. سر سفره خدا خانه شماست و ما از همکاری با شما استقبال می‌کنیم.»یاسر غفاری، تهیه‌کننده و کارگردان، به تشریح پیچیدگی‌های تولید برنامه زنده ۱۲۰ دقیقه‌ای پرداخت و گفت: «مخاطب ما کودکان ۹ تا ۱۲ سال هستند که نه خردسالند و نه نوجوان. طنز باید در حدی باشد که نه لوس شود و نه بزرگسالانه. انتقال پیام تربیتی در این قالب، مثل راه رفتن روی لبه تیغ است.»وی افزود: «تولید بخش‌های نمایشی طنز فرآیندی پیچیده دارد. پس از ماه‌ها کار محتوایی، متون تا هشت بار اصلاح می‌شوند. جلسات ایده‌پردازی و دورخوانی با بازیگران، به خلق محتوای غنی کمک می‌کند، اما اجرای زنده با بداهه‌پردازی و هماهنگی لحظه‌ای، چالش اصلی است.» غفاری با اشاره به بخش گفت‌وگو با مهمان‌های کودک گفت: «اجرای کودکان روی آنتن زنده غیرقابل پیش‌بینی است و تنها ۵۰ تا ۶۰ درصد سناریو اجرا می‌شود. با این حال، بداهه‌پردازی بازیگران و تعامل با مخاطبان از طریق پلتفرم شاد، جذابیت برنامه را دوچندان کرده است.»

غفاری به تلاش‌های تیم تولید اشاره کرد و گفت: «از نویسندگان تا تدارکات، همه در لحظات حساس کنار هم هستند. صحنه‌ها در ۴۰ ثانیه تغییر می‌کنند و ریتم برنامه حفظ می‌شود. با وجود ایرادات، بازخوردهای تیم نظارتی و نقدهای سازنده به ما کمک می‌کند تا هر فصل بهتر از قبل باشیم.»این نشست با استقبال گسترده اساتید و دانشجویان همراه بود و بر ضرورت تقویت همکاری میان دانشگاه و رسانه تأکید شد. سخنرانان بارها از دانشجویان دعوت کردند تا با حضور در فرآیند تولید، ایده‌ها و نقدهای خود را ارائه دهند و به ارتقای برنامه‌سازی دینی کمک کنند.دکتر محمدجعفر مستشرق، مدیر جلسه، در پایان اظهار داشت: «تجربه‌هایی مانند سر سفره خدا باید به دانش بومی در حوزه رسانه و تربیت تبدیل شود. این برنامه، فراتر از یک محصول رسانه‌ای، الگویی برای همکاری میان دانشگاه و صنعت رسانه است که می‌تواند آینده برنامه‌سازی دینی را متحول کند.»برنامه «سر سفره خدا» به‌عنوان نمونه‌ای برجسته از تلفیق هنر، طنز و محتوای دینی، با تکیه بر پژوهش‌های علمی و بازخوردهای مخاطبان، در مسیر تکامل قرار دارد و چشم‌انداز روشنی برای تأثیرگذاری بیشتر بر کودکان و خانواده‌ها ترسیم کرده است. این برنامه نه‌تنها به‌عنوان یک محصول رسانه‌ای، بلکه به‌عنوان یک دعوت به همکاری جمعی برای ساختن آینده‌ای بهتر در حوزه رسانه و تربیت دینی شناخته می‌شود.


آخرین اخبار


فهرست نظرات

هنوز نظری برای این پست وجود ندارد.

فرم ارسال نظر

از نظرات سازنده شما سپاسگزارم.


ابتدای صفحه