رویانیوز؛ الهه داوری: در میان رشته‌های فنی و مهندسی، مهندسی برق همواره جایگاه ویژه‌ای داشته و دانشگاه صدا و سیما نیز با ارائه این رشته، فرصتی منحصربه‌فرد برای علاقه‌مندان به حوزه‌های نوین ارتباطات و رسانه فراهم آورده است.

رشته‌ی مهندسی برق در دانشگاه صداوسیما، فراتر از مباحث عمومی مهندسی برق، به طور ویژه به کاربردهای این علم در صنعت وسیع صداوسیما می‌پردازد. از طراحی و بهینه‌سازی سیستم‌های صوتی تا شبکه‌های توزیع سیگنال و فرستنده‌های رادیویی و تلویزیونی و دانشجویان با چالش‌ها و راهکارهای فناورانه این حوزه آشنا می‌شوند. این تخصص، پلی است میان دنیای پیچیده الکترونیک و جذابیت‌های دنیای رسانه، که دانشجویان را برای ورود به عرصه‌ای پرهیجان و تاثیرگذار آماده می‌سازد.

در این مصاحبه، با عباس نجفیان، فارغ‌التحصیل مقطع کارشناسی مهندسی برق و دانشجوی کارشناسی ارشد مخابرات سیستم دانشگاه صدا و سیما، به گفتگو نشسته‌ایم تا با جزئیات این رشته، تفاوت‌های آن با سایر دانشگاه‌ها، فضای حاکم بر دانشگاه و چشم‌اندازهای شغلی آن بیشتر آشنا شویم.

رویانیوز: با سلام خدمت شما آقای عباس نجفیان. لطفاً خودتان را معرفی کنید و کمی درباره سابقه تحصیلی‌تان برای ما بگویید.

عباس نجفیان: با عرض سلام و تشکر از دعوت شما. بنده عباس نجفیان، فارغ‌التحصیل مقطع کارشناسی مهندسی برق و دانشجوی کارشناسی ارشد مخابرات سیستم در دانشگاه صدا و سیما هستم.

رویانیوز: همانطور که می‌دانید، انتخاب رشته یکی از مهم‌ترین تصمیمات برای دانش‌آموزان است. چرا مهندسی برق و به طور خاص دانشگاه صدا و سیما را انتخاب کردید؟

عباس نجفیان: در انتخاب رشته کارشناسی، من به دلیل شرایط شغلی دانشگاه صداوسیما را انتخاب کردم ولی برای دوره ارشد، به دلیل محیط سالم و فرهنگی دانشگاه و همچنین اساتید خوب دانشکده فنی انتخاب من همین دانشگاه بود.

رویانیوز: چه چیزی مهندسی برق در دانشگاه صدا و سیما را از سایر دانشگاه‌ها متمایز می‌کند؟

عباس نجفیان: رشته مهندسی برق به طور کلی به چهار گرایش اصلی الکترونیک، قدرت، کنترل و مخابرات تقسیم می‌شود و نکته قابل توجه این است که در مقطع کارشناسی، دانشگاه صدا و سیما تنها گرایش مخابرات را ارائه می‌دهد. یعنی همه دانشجویان کارشناسی مهندسی برق ملزم به گذراندن دروس تخصصی گرایش مخابرات هستند. 
تفاوت اصلی اینجا است که تعدادی از دروس در ترم‌های هفت و هشت کارشناسی، مانند «سیستم‌های انتقال ۱ و ۲»، مباحث فنی مرتبط با صدا و سیما را پوشش می‌دهند که این مباحث معمولاً در دانشگاه‌های دیگر تدریس نمی‌شوند. به عنوان مثال، ما با استاندارد DVB-T، که استاندارد خاص برودکست در صدا و سیماست، و همچنین مباحث مربوط به انتقال و انتشار سیگنال و استانداردهای انکدینگ ویدئو مانند MPEG4 آشنا می‌شویم. به عبارت دیگر، دروس رشته برق در مقطع کارشناسی در این دانشگاه، علاوه بر دروس تخصصی گرایش مخابرات، مباحثی مربوط به چرخه سیگنال‌رسانی در صدا و سیما را نیز در بر می‌گیرد.

رویانیوز: در مورد مقاطع تحصیلات تکمیلی چطور؟ چه گرایش‌هایی در مقطع ارشد ارائه می‌شود؟

عباس نجفیان: در مقطع کارشناسی ارشد دو گرایش برای مهندسی برق وجود دارد: مهندسی صدا و مخابرات سیستم. در گرایش مهندسی صدا، عموماً به کاربرد هوش مصنوعی در مباحث صدا و تصویر پرداخته می‌شود و بیشتر مباحث این گرایش شامل دروس مربوط به هوش مصنوعی، یادگیری ماشین و پردازش سیگنال است. گرایش مخابرات سیستم هم ادامه مباحث گرایش مخابرات در دوره کارشناسی است که البته به صورت پیشرفته‌تر ارائه می‌شود. در هر دو گرایش مقطع ارشد نیز درسی مثل «سیستم تلویزیون» ارائه می‌شود که غالباً مباحث مربوط به انکدینگ ویدئو در سازمان صدا و سیما را بررسی می‌کند. بنابراین، در مقطع ارشد همچنان دروس مرتبط با سازمان وجود دارد، اما با محدودیت بیشتری.

رویانیوز: دروس تخصصی گرایش مخابرات در مقطع کارشناسی چه مواردی را شامل می‌شود؟

عباس نجفیان: دروس تخصصی گرایش مخابرات عمدتاً شامل دو بخش است. بخش اول، دروس سیستمی هستند یعنی پایه مخابرات سیستم هستند مثل درس سیگنال و سیستم و DSP. بخش دوم دروس میدانی هستند یعنی پایه مخابرات میدان اند مثل الکترومغناطیس، میدان و موج و ریزموج و آنتن. دروس تخصصی معمولاً از ترم سوم شروع می شوند مثلاً الکترومغناطیس در ترم سوم، سیگنال سیستم و میدان و موج در ترم چهارم، ریزموج و آنتن ترم پنجم و DSP ترم ششم است.

رویانیوز: برای دانشجویان جدیدالورود چه توصیه‌هایی دارید؟ آیا نیاز به تقویت پایه‌های خاصی از دانش است؟

عباس نجفیان: بله، بهتر است دانشجویان این رشته یک مقدار پایه ریاضی و محاسباتی خود را قوی کنند چون دروس تخصصی عمدتاً دروسی هستند که محاسبات زیادی دارند به خصوص دروس مرتبط با گرایش میدان. دروس مرتبط با گرایش سیستم به اندازه دروس میدانی محاسبات نداند اما بیشتر جنبه پیاده سازی دارند. منظور از پیاده سازی همان کد نویسی است که معمولا با MATLAB یا پایتون انجام می شود. بنابراین دانشجویان لازم است با برنامه نویسی هم آشنا باشند. کد نویسی یکی از لوازم دروس سیستمی است به نحوی که یک درس آزمایشگاه DSP وجود دارد که کد نویسی الگوریتم های پردازش سیگنال را با زبان متلب به دانشجویان ارائه می دهد.

رویانیوز: آینده شغلی فارغ‌التحصیلان این رشته چگونه است؟ چه فرصت‌هایی پیش روی آن‌ها قرار دارد؟

نجفیان: برای آینده شغلی اگر سازمان صدا و سیما را در نظر نگیریم، شرکت های مخابراتی و دانش بنیان فراوانی وجود دارد که دانش آموختگان مخابرات می توانند در آنها مشغول به کار شوند. همچنین اپراتور های همراه اول و ایرانسل هم از شرکت های مهم در حوزه تلکام هستند که شرایط شغلی مناسبی دارند. صنایع نظامی هم می تواند گزینه مناسبی برای دانش آموختگان مخابرات باشد که مثلاً روی مباحثی مانند رادار یا مخابرات امن کار کنند.

رویانیوز: در پایان، چه توصیه‌ای برای داوطلبانی دارید که قصد تحصیل در رشته مهندسی برق را دارند؟

نجفیان: داوطلبانی که قرار است در رشته مهندسی برق تحصیل کنند، هر قدر دانش تخصصی خودشان را بالاتر ببرند، باز هم جا برای پیشرفت دارد و این موضوع به نفعشان هست. آنها با کسب مهارت و دانش تخصصی علاوه بر اینکه می‌توانند امتیاز علمی کسب کنند، در شغلی که در صدا و سیما خواهند داشت عملکرد بهتری دارند نشان میدهند و هم فرصت‌های شغلی خارج از سازمان نیز برایشان راحت‌تر فراهم خواهد بود. بنابراین، تمرکز بر جنبه‌های علمی و تخصصی رشته، بسیار حائز اهمیت است.

رویانیوز: آقای نجفیان، از شما بابت وقتی که در اختیار ما قرار دادید بسیار سپاسگزاریم.